Hallo medebouwers, Voor dit onderwerp open ik even een nieuw topic, het is wel gerelateerd aan mijn Walrus/Zeeleeuw verslag maar het leek mij handiger om het even zo te doen. Ik denk dat de meeste het kanaal op You Tube van RCSubGuy wel kennen. Hij is ook al geruime tijd bezig met dit onderwerp. Toch heb ik het idee dat de mogelijkheden wat dat betreft te weinig bekend zijn, ik was op de duikbotendag dit jaar en het viel mij op dat ik de enige was met een dergelijk systeem. Ook ik (ben) was nog in de experimentele fase maar toch moet ik zeggen dat de resultaten tot nu toe erg goed zijn, goed genoeg voor mij. Daarbij geeft het gebruik van deze frequentie qua zenders veel meer mogelijkheden. Zo zijn telemetry etc standaard aanwezig en hebben alle zenders minstens 16 kanalen tot hun beschikking. Ik wil hier ook geen discussie ontketenen over wat het beste systeem is, ieder heeft daar zn eigen mening over, maar ik heb zelf de keuze al gemaakt en wil de kennis ervaring graag delen hier. Hier de laatste video van zijn kanaal, met het instellen van een Frsky X18 tandem Ethos zender. Zelf ben ik ook actief op het vliegveld en vlieg al jaar en dag met Frsky zenders en ontvangers naar volle tevredenheid. Dit is uiteraard op 2,4 ghz maar er zijn voor long range al geruime tijd 900mhz systemen op de markt. Vaak in gebruik bij drone/FPV vliegers. Om deze rden ben ik al wat bekender met dit type zender dat maakt het werken hiermee wellicht wat eenvoudiger. Er zijn meer merken die inmiddels werken met 900mhz (in europa is het overigens 868mhz maar voor het gemak noemen we het maar 900) Echter dat is meer als een soort van redundency functie. Jeti bv maakt daar ook gebruik van in hun duplex zenders. Rob Martin van het genoemde kanaal gebruikt een X18 Tandem zender, echter dit systeem is ook te gebruiken met vrijwel alle al bestaande Frsky zenders zoals de veel goedkoper (en aantrekkelijk verkrijgbare Taranis (X7) zenders. Deze gebruik ik zelf ook en hebben vrijwel dezelfde mogelijkheden als de nieuwere zenders. Naast dat de ontvangst onder water mogelijk is heb je dan ook gelijk (optioneel) terugkoppeling van accuspanning en je kan met die terugkoppeling middels logische schakelingen (welke bij dit type zenders onbeperkt qua aantal aan te maken zijn) ook iets doen. Zelf heb ik bijvoorbeeld een beveiliging dat bij te lage spanning ik niet meer kan duiken. Dat kan uiteraard ook met allerlei kant en klare units maar die heb je in dit geval dus niet echt meer nodig. De laatste serie zenders van Frsky werkt met Ethos, en daar ziot de 900mhz module ingebouwd. De oudere zenders kan je laten werken met OpenTX, een open source systeem met vrijwel onbegrensde mogelijkheden qua programmeren. Daar moet je een losse R9m module voor kopen, maar ook deze zijn goed verkrijgbaar (ook op marktplaats) Nu klinkt programmeren heel eng want persoonlijk vind ik het een stuk eenvoudiger dan bv een Futaba of Jeti zender instellen. Daarbij kan je programma's gewoon delen via mail dus het is ook nog heel goed mogelijk elkaar te helpen op afstand. Overigens, hulp is bij deze ook hier te verkrijgen. Met de speciele "Flex" firmware die je kan installeren op zender en ontvanger kan je de zender het uitgangsvermogen laten afhangen van het ontvangstsignaal wat de ontvanger binnen krijgt. De ontvanger koppelt namelijk standaard deRSSI waarde via telemetry terug, gaat deze te ver omlaag schroeft de zender het zendvermogen op tot maximaal 1 watt (dit is in Europa eigenlijk niet toegestaan, echter bedenk wel dat de zender normaalgesproken gewoon werkt op 25mw tot er nood aan de man is en nood breekt wet zeggen we altijd(- Naast dit voordeel heeft frsky ook een serie "STAB"ontvangers. de R9 STAB is namelijk voorzien van gyro en ingebouwde mixer voor bv een x roer zoals de Walrusklasse heeft. Uiteraard heeft de zender deze functies al aan boord maar als je gebruik maakt van de stabilisatie functie van de ontvanger moet het signaal ongemixt bij de ontvanger binnen komen, deze zet hat dan desgewenst om naar een gemixt duik en rudder signaal. Hoewel niet echt nodig zal deze dan ook stabiliseren op het roer. Uiteraard zijn er al die varen met 2,4 Ghz, echter het voordeel van dit systeem is dat je de antenne niet boven water hoeft te hebben en dus is verlengen van de bestaande antenne niet noodzakelijk.je kan zeggen dat het in zekere zin, plug and play is. Een klein nadeel is dat de antenne van de ontvanger iets groter is en gekruisd in het model moet zitten. Dat maakt het systeem minder geschikt voor hele kleine modellen. Kortom, ik ben het met Rob eens, dit is voor ons duikbotenbouwer de toekomst gezien de steeds beperktere beschikbaarheid van 40Mhz systemen. Wbt mijn Walrus/Zeeleeuw ik heb al diverse vaarrondjes gemaakt, echter nog niet in het wild, maar ik kan ondergedoken met mijn zender onze hele tuin door zonder een melding te krijgen dat de ontvangst weg is en dat kreeg ik met mijn 40mhz al niet voor elkaar. Update 8-9 Zojuist heb ik even een test gedaan, de Zeeleeuw laten duiken, ons bad is 70cm diep. Vervolgens gaan lopen, achter onze tuin loopt een straat in het verlengde. Daar kreeg ik na ongeveer 50 meter een melding dat de telemetry verloren was, echter ik liep van het zwembad af dus de zender wees ook van de Zeeleeuw af. Na omdraaien en achteruitlopen steeg de RSSI waarde weer naar acceptabele waarde tot ik een afstand had welke ik nooit volledig ondergedoken zou van mij af zou varen en dat zonder problemen. Uiteraard is het bad niet verzonken en dat kan de test in positieve zin beïnvloeden. Zodra ik een mogelijkheid heb zal ik een test doen in de naburige vijver en de resultaten ook hier delen.
Dat zal idd de toekomst zijn, voorlopig blijf ik nog even met 40Mhz prullen, eigenlijk alleen omdat ik daarvan nog veel heb. Bedankt voor de informatie.
Ha Robbert. dat snap ik, het is ook niet de bedoeling om iedereen direct over te halen.. ik wil natuurlijk ook nog snel even van mijn 40mhz spul af aan diegene die gewoon met 40mhz blijven "prullen" en als iedereen gelijk overstapt word die kans een stuk kleiner(-;
Overigens, voor hen die nog op 40mhz blijven varen en net als ik ook nog 40mhz spul hebben voor mn 1/100 zwaardvis bv. Er is een mogelijkheid met een losse module ook deze modellen nog te besturen. Ik heb zelf zon module op 40mhz welke op diezelfde wijze achter in mn zender klikt.. Je kan beide systemen dus met dezelfde zender gebruiken, echter dat kan enkel met de zenders met een zgn "JR bay" achterin.
Meer info over deze module: Let op: De getoonde zender is een TX16s deze zijn wellicht niet geschikt voor de R9M module in "Flex" configuratie. Ik zou dan voor een originele FrSky Horus 12 of 10, Taranis X9 of X7 gaan. De getoonde oplossing past wel naadloos in één van de genoemde zenders. Van de in de video getoonde speciale spanningsregelaar voor de voeding heb ik er nog eentje liggen voor wie daar belang bij heeft.
Interessante materie. En ook met 900 mHz ben je van die lange zender antenne af! Ik blijf ook nog even verder 'prutten' met 40 mhz, heb daar nog zat van liggen, maar als de zender ooit de geest geeft is dit zeker een optie die ik ga gebruiken. Dank voor het delen Hermor!
Voor hen die mogelijk wel de overstap willen maken of nog een keuze moeten maken.. De Frsky ontvangers hebben naast de vele opties ook nog een extra voordeel wat ik zelf eerst wilde testen en ook blijkt te werken. Meestal wil ik de ballasttank een beetje centraal in de wtc, dan moet je dus vanaf je ontvanger door of langs je ballasttank naar de servos (welke je dan allemaal moet verlengen) en wellicht ook naar je regelaar met 3 of 4 servokabels. Door gebruik te maken van een zgn sbus decoder kan je dat met 1 servokabel doen, en op plaats van bestemming splits je dat op naar max 4 per decoder. Met 2 decoders kan je met 2 kabels 8 servos aansturen. De dcoders zijn relatief goedkoop (tussen 7 en 10 euro per stuk) Dat werkt dus ook voor de regelaar. Bij de r9 Stab ontvanger is de "sbus out" het gemixte signaal. Dat was wat ik even zeker wilde weten. Uiteraard heeft dit niet zozeer met de zenderfrequentie te maken, ware het niet dat Sbus (en vergelijkbare sytemen) niet werken in combinatie met 40Mhz systemen en voorbehouden is aan de 900 en 2,4 Ghz systemen. De eerste afbeelding is de decoder, de 2e is de testopstelling. De draad vanaf de ontvanger is dus alles wat naar je servos/regelaar gaat. En uiteraard voeding voor je esc.
Is die ontvanger ook kleiner dan een 40 mhz Corona of zo? ik heb nu eindelijk een paar jaar een computerzender waar ik al mijn boten in heb geprogrammeerd, maar zou in de toekomst kunnen overstappen.
Hoi Freek, De r9 stab met stabilisatie is net zo groot, en je hebt dan ook nog iets grotere antennes dan een standaard 2,4 ghz ontvanger. Maar daar zit dan wel verder alles in. Er zijn welhele kleine r9 mini ontvangers, maar dan moet je evt een losse gyro oid aan koppelen.
Zou 900mHz geschikt zijn om video van onder water terug te sturen? En is er eigenlijk een goede diepte test gedaan in verschillende kwaliteiten water?
Hoi Freek, De 900mhz frequentie is al langer in de "onderzeebootscene" in gebruik, met succes. Ik heb mijn tests tot nu toe gedaan in een zwembad met chloor dat is over het algemeen lastiger dan gewoon zoet water. Tot nu toe zijn de resultaten bij mij beter dan mijn 40mhz zender, daarbij is 900mhz veel minder gevoelig voor storing door motoren etc. Wat beeldoverdracht betreft, nee ook daar is 900mhz niet geschikt voor Er is op dit moment , voorzover ik weet, geen draadloze beeldoverdracht mogelijk onder water.